Νέα-Εκδηλώσεις

Οικονομική διαχείριση στο Δήμο Μαραθώνα

Ο υποψήφιος δημοτικός σύμβουλος της ΣΥΜΜΑΧΙΑΣ, Γιώργος Μπογιατζής, γράφει για υλοποιήσιμες μεθόδους βελτίωσης της οικονομικής κατάστασης στο Δήμο Μαραθώνα. Οι κίνδυνοι, οι προοπτικές και οι προτάσεις για μια χρηστή και αποτελεσματική διαχείριση.  

Από την πρώτη στιγμή που αποφάσισα να συμμετέχω σε μια οργανωμένη και τεχνοκρατική προσπάθεια ανοικοδόμησης του Δήμου Μαραθώνα – ανταποκρινόμενος στην πρόσκληση του Σπύρου Λιβαθινού – δίνοντας έμφαση στην επίλυση χρόνιων προβλημάτων αναφορικά με τη διαχείριση των οικονομικών του Δήμου στο μυαλό μου στριφογύριζε η αρχή του maximization of shareholder value (μεγιστοποίηση της αξίας των μετόχων), που ήταν και είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της πολιτικής που ακολουθούσα στην καριέρα μου έτσι ώστε να παραχθεί ένα θετικό αποτέλεσμα για τους οργανισμούς που έχω δουλέψει.

Η συγκεκριμένη λογική φοβήθηκα προς στιγμή ότι θα έρθει σε πλήρη σύγκρουση με τον κοινωνικό χαρακτήρα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης που είναι γνωστός σε όλους όσους ασχολούνται με τα θέματα της. Η συγκεκριμένη παράμετρος λοιπόν σας διαβεβαιώνω ότι έχει ληφθεί σοβαρά υπόψη στο παρόν άρθρο αν και ομολογώ ότι  τα τεχνοκρατικά του χαρακτηριστικά κυριαρχούν.

Παρόλα αυτά, όλοι μας εν τέλει είμαστε μέτοχοι του Δήμου στον οποίο ζούμε και το όποιο θετικό οικονομικό αποτέλεσμα παραχθεί μέσα από μια φαινομενικά τεχνοκρατική διαδικασία θα πρέπει να φροντίσουμε να αποδοθεί ως μέρισμα στους Δημότες μέσω αύξησης των επενδύσεων στην περιοχή.

ΚΙΝΔΥΝΟΙ – ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ – ΤΑΣΕΙΣ

Η δημοσιονομική συγκυρία των τελευταίων ετών είχε ως αποτέλεσμα την είσοδο της χώρας σε παρατεταμένη ύφεση με αποτέλεσμα τη συνεχή μείωση των εσόδων του Κράτους και συνακόλουθα των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων (ΚΑΠ) που παίζουν αποφασιστικό ρόλο στη χρηματοδότηση των Δήμων, κάτι το οποίο με τη σειρά του επέφερε σημαντική μείωση των διαθέσιμων πόρων για οικονομική δράση στους ΟΤΑ. Τα πιο κάτω διαγράμματα απεικονίζουν παραστατικά την σημαντική μείωση των αποδιδόμενων πόρων στους Δήμους από τον κρατικό προϋπολογισμό. Η σωρευτική μείωση μεταξύ της περιόδου 2011-2018 είναι της τάξης του 31,33%.

Πηγή: www.ypes.gr

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΗΜΟΥ ΜΑΡΑΘΩΝΑ

Μέσα από τα δημοσιοποιημένα στοιχεία ισολογισμού του Δήμου Μαραθώνα – δυστυχώς τα πιο πρόσφατα δημοσιοποιημένα είναι του 2016 – προκύπτει μια αρνητικότατη εικόνα αν και φαίνεται ότι σε σχέση με το 2015 έχει υπάρξει μια σημαντική βελτίωση του τζίρου και της κερδοφορίας.

α. Τα καθαρά αποτελέσματα χρήσης (έλλειμμα) για το 2016 φτάνει τα €203.175 ενώ το 2015 το αντίστοιχο έλλειμμα ανέρχονταν σε €2.22 εκ. Η συγκεκριμένη εξέλιξη είναι απόρροια μιας σημαντικής αύξησης των Τακτικών εσόδων κατά περίπου €3εκ. ή 33.18%.

β. Τα έξοδα παραγωγής του συγκεκριμένου έργου από το Δήμο μαζί με τα έξοδα διοικητικής λειτουργίας του αγγίζουν τα €16.50 εκ. Το ποσό αυτό σχεδόν ισοσκελίζει τα συνολικά έσοδα από πώληση αγαθών και υπηρεσιών μαζί με τις κρατικές επιχορηγήσεις που ανέρχονται σε μόλις €16 εκ.

γ. Κοιτώντας διεξοδικότερα στον πίνακα διαθέσεως αποτελεσμάτων παρατηρούμε ένα σημαντικό αρνητικό ποσό της τάξης των €9.05 εκ. για το 2015 το όποιο αναφέρεται ως κεφάλαιο επιχορήγησης ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων προηγούμενων χρήσεων, κάτι που καταδεικνύει τον αναποτελεσματικό τρόπο διαχείρισης στο συγκεκριμένο πεδίο.

δ. Η εισπραξιμότητα βεβαιωμένων οφειλών κυμαίνεται σε αρκετά χαμηλά επίπεδα. Για απαιτήσεις από πώληση αγαθών και υπηρεσιών συνολικής αξίας €16.10 εκ έχουν εγγραφεί προβλέψεις ύψους €8.5 εκ. δηλαδή υπολογίζεται από το Δήμο ότι πάνω από το μισό κονδύλι των απαιτήσεων δεν πρόκειται να εισπραχθεί.

ε. Ο Δήμος έχει ένα σύνολο υποχρεώσεων βραχυπρόθεσμου αλλά και μακροπρόθεσμου χαρακτήρα της τάξης των €11.7 εκ. Επιπλέον, υπάρχει σημείωση των ορκωτών λογιστών που αναφέρει ότι για την εξασφάλιση της εξυπηρέτησης των δανειακών υποχρεώσεων του Δήμου, έχουν εκχωρηθεί στο Ταμείο Παρακαταθηκών & Δανείων ισόποσα έσοδα από τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους (ΚΑΠ). Αυτό σημαίνει ότι ο Δήμος έχει συνάψει δάνειο για την αποπληρωμή παλαιοτέρων οφειλών του έχοντας υποθηκεύσει τη βασική χρηματοδότηση του από το κράτος δηλαδή τα έσοδα από τους ΚΑΠ.

Η συγκεκριμένη εικόνα καταδεικνύει ότι ο ισολογισμός του Δήμου είναι ξεκάθαρα καταναλωτικός. Το ποσό των επιχορηγήσεων από την Κεντρική Κυβέρνηση αναλώνεται στο να εξυπηρετεί το λειτουργικό κόστος κάτι το όποιο στερεί πόρους από το Δήμο για επενδύσεις και πρέπει να αντιμετωπιστεί άμεσα.

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ/ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

A. Οργάνωση των Οικονομικών Υπηρεσιών πάνω σε σύγχρονα οικονομοτεχνικά μοντέλα

Από την παραπάνω ανάλυση προκύπτει ότι υπάρχει επιτακτική ανάγκη ώστε η συγκεκριμένη εικόνα να αναστραφεί. Για το σκοπό αυτό χρειάζεται να γίνει στοχευμένη και αποτελεσματικά εξειδικευμένη δουλειά. Στα πλαίσια αυτά θα χρησιμοποιηθούν χρηματοοικονομικοί αριθμοδείκτες ώστε να βελτιώσουμε την αποτελεσματικότητα των οικονομικών υπηρεσιών σε διάφορα ζωτικά σημεία της διαχείρισης και θα χρησιμεύσουν ως σημεία αναφοράς και εργαλεία συγκριτικής αξιολόγησης, καθώς και θα διευκολύνουν την στοχοθεσία μας. Παραθέτουμε ορισμένους από τους πιο σημαντικούς:

  1. Δείκτης εκτέλεσης Προϋπολογισμού (ως προς τα έσοδα) = Βεβαιωμένα Έσοδα/Έσοδα Εισπραχθέντα. Αποτυπώνει το βαθμό ικανοποίησης της ακρίβειας και της αλήθειας των στοιχείων, κατά την κατάρτιση του Προϋπολογισμού ως προς τα έσοδα, καθώς και το βαθμό επίτευξης έγκυρων προβλέψεων αναφορικά με αυτά με γνώμονα τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση
  2. Δείκτης εκτέλεσης Προϋπολογισμού (ως προς τα έξοδα) = Προϋπολογισθέντα έξοδα/ Έξοδα που πληρώθηκαν. Ο δείκτης μαρτυρά χρηστή ή μη διαχείριση από πλευράς του δήμου αναφορικά με την πληρωμή των εξόδων, που μεταφράζεται σε έγκαιρη και έγκυρη έκδοση και εξόφληση χρηματικών ενταλμάτων, προτού αυτά καταστούν ληξιπρόθεσμα, στην έγκαιρη εξόφληση δανειακών υποχρεώσεων του δήμου, κ.λπ.
  3. Δείκτης Αυτονομίας = Τακτικά Έσοδα/Συνολικά Έσοδα. €16.002/€18.969= 84% Ο δείκτης εκφράζει το ποσοστό των τακτικών εσόδων ως προς τα συνολικά και όσο μεγαλύτερος είναι τόσο μεγαλύτερη και η αυτονομία του Δήμου. Το 84% είναι κοντά στο 90% που θεωρείται ένα καλό ποσοστό. Η εικόνα είναι αρκετά βελτιωμένη σε σχέση με το 2015 (61,8%)
  4. Δείκτης Λειτουργικών Δαπανών = Λειτουργικά Έξοδα / Σύνολο Εξόδων €16.003/€20.882=76,63% Ο δείκτης λειτουργικών δαπανών εκφράζει το ποσοστό των εξόδων χρήσης του Δήμου σε σχέση με το σύνολο των εξόδων του. Αν η τιμή του δείκτη είναι μεγάλη όπως συμβαίνει και στη περίπτωση μας, αυτό σημαίνει ότι μεγάλο μέρος του Προϋπολογισμού έχει διατεθεί σε έξοδα χρήσης, περιορίζοντας τη δυνατότητα υλοποίησης επενδυτικών δαπανών
  5. Δείκτης Επενδύσεων = Επενδυτικές Δαπάνες / Σύνολο Εξόδων. Ο δείκτης εκφράζει το ποσοστό δαπανών του Δήμου που προορίζονται για επενδύσεις
  6. Δείκτης Οικονομικής Αυτοτέλειας = Ίδια Κεφάλαια / Σύνολο Υποχρεώσεων €40.556/€11.663=3,48 Ο αριθμοδείκτης αυτός απεικονίζει το βαθμό της οικονομικής αυτάρκειας της οικονομικής μονάδας. Έχει βελτιωθεί σε σχέση με το 2015, (3,27 φορές) και θα πρέπει να γίνει προσπάθεια να διατηρηθεί στα ίδια επίπεδα.

*Έχουν υπολογιστεί οι δείκτες για το 2016 όπου υπήρξαν στοιχεία

Επιστρέφοντας στο προηγούμενο σημείο της ανάλυσης μας θα αναφέρουμε ξανά τα σημαντικά προβλήματα που επισημάνθηκαν, είναι αλληλένδετα και έχουν να κάνουν με τη μειωμένη εισπραξιμότητα οφειλών αλλά και την μειωμένη ικανότητα αποπληρωμής οφειλών του δήμου (σημεία γ και δ άνωθι). Η εύκολη λύση και απάντηση στο πρόβλημα είναι η αύξηση των ανταποδοτικών τελών που πληρώνουν οι δημότες και αυτό είναι κάτι που πρέπει να αποφύγουμε με σοβαρή και στοχευμένη διαχείριση σεβόμενοι το γεγονός της οικονομικής εξάντλησης των δημοτών μέσα στην 10ετια της κρίσης. Στα πλαίσια εφαρμογής σύγχρονου συστήματος παρακολούθησης θα εφαρμοστεί εσωτερικός κανονισμός λειτουργίας και θα θεσμοθετηθούν ελεγκτικές διαδικασίες σχετικά με τις οικονομικές διαδικασίες, (συστηματική παρακολούθηση παγίων, αποθεμάτων, απαιτήσεων, υποχρεώσεων, εσόδων, εξόδων)

Όσον αφορά την μειωμένη εισπραξιμότητα οφειλών θα πρέπει να δοθεί άμεση προτεραιότητα στην καταμέτρηση και βεβαίωση όλων των καταναλώσεων νερού που δεν έχουν εισπραχθεί. Επιπλέον, θα πρέπει να γίνει περαιτέρω χαρτογράφηση ανά ύψος οφειλής και ημερών καθυστέρησης και θα χρησιμοποιηθεί ο αριθμοδείκτης 1, (Βεβαιωμένα Έσοδα/Έσοδα Εισπραχθέντα), έτσι ώστε να θέσουμε στόχους και να κάνουμε συγκριτική αξιολόγηση. Έχοντας αυτή την εικόνα θα πρέπει ο Δήμος να προχωρήσει άμεσα σε επικοινωνία με τους συγκεκριμένους οφειλέτες προσπαθώντας να κατανοήσει τους λόγους της καθυστέρησης, αλλά και με κοινωνική ευαισθησία να προχωρήσει σε κατάλληλους ανά περίπτωση διακανονισμούς (π.χ 120 δόσεις). Το συγκεκριμένο θα μπορούσε σχετικά σύντομα να μειώσει το ύψος των ληξιπρόθεσμων οφειλών, να βελτιώσει την ρευστότητα στα οικονομικά του Δήμου, αλλά και να ξεκινήσει μια καινούρια σχέση αποκατάστασης εμπιστοσύνης ειδικά με τους δημότες του που πραγματικά βρίσκονται σε οικονομική δυσχέρεια.

Όσον αφορά την μειωμένη ικανότητα αποπληρωμής οφειλών θα πρέπει να γίνει η ίδια διαδικασία καταγραφής και στοχευμένης αποπληρωμής τους με έμφαση σε αυτές που έχουν ήδη ή είναι σε οριακό στάδιο να καταστούν ληξιπρόθεσμες, έτσι ώστε να γίνει αποφυγή περαιτέρω επιβαρυντικών χρεώσεων που μεγεθύνουν το πρόβλημα. Θα χρησιμοποιηθεί ο αριθμοδείκτης 2, (Προϋπολογισθέντα έξοδα/ Έξοδα που πληρώθηκαν), έτσι ώστε να γίνει κατάλληλη στοχοθέτηση και συγκριτική αξιολόγηση.

B. Αναζήτηση νέων πηγών χρηματοδότησης

Η δημοσιονομική συγκύρια των τελευταίων ετών καθώς και η παρατεταμένη ύφεση που βίωσε και βιώνει η χώρα θα πρέπει να ενεργοποιήσει το Δήμο σε αναζήτηση εναλλακτικών πόρων χρηματοδότησης επενδυτικών δραστηριοτήτων, παράλληλα με τις προσπάθειες βελτίωσης του ισολογισμού του όπως περιγράψαμε πιο πάνω.

Τα κονδύλια ΕΣΠΑ είναι ένα ‘πεδίο δόξης λαμπρό’ στο όποιο θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή με ίδρυση γραφείου επιχειρηματικότητας το οποίο θα έχει ως κύριο αντικείμενο την παρακολούθηση και απορρόφηση ευρωπαϊκών προγραμμάτων και εθνικών επιχορηγήσεων για όλους τους τομείς του Δήμου μας.

Επιπλέον, ο Κλεισθένης 1 με το άρθρο του 179 δίνει τη δυνατότητα σε ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού να συνιστούν αυτοτελώς ή να συμμετέχουν από κοινού με άλλους ΟΤΑ, του ίδιου ή άλλου βαθμού, ή με νομικά πρόσωπα του ευρύτερου δημοσίου τομέα, εταιρικά οχήματα και αναπτυξιακές εταιρίες οι οποίες θα δραστηριοποιούνται στον ενεργειακό τομέα. Ακόμη με το άρθρο 200 διευκολύνεται η συνομολόγηση δανείων από δήμους και περιφέρειες για την υλοποίηση δράσεων βελτίωσης της ενεργειακής αποδοτικότητας εγκαταστάσεων, μηχανημάτων ή οχημάτων τους και εν γένει επενδυτικών σχεδίων, με την προϋπόθεση ότι, από τις ανωτέρω δράσεις και σχέδια, επέρχεται μείωση του κόστους λειτουργίας τους και ότι, από την εξοικονόμηση αυτή, καλύπτεται και το κόστος εξυπηρέτησης των σχετικών τοκοχρεολυσίων.

Το πρόγραμμα Φιλόδημος είναι ένα ακόμη χρηματοδοτικό εργαλείο για τους ΟΤΑ που ανακοινώθηκε πρόσφατα από το ΥΠΕΣ συνολικού ύψους €2.3 δις έως το 2023 και πρέπει να το εκμεταλλευτούμε. Οι χρηματοδοτήσεις γίνονται από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και αφορούν σε έργα ύδρευσης, αποχέτευσης, αγροτικής οδοποιίας, κτιριακών και αθλητικών εγκαταστάσεων.

Όλοι οι παραπάνω τομείς θα μπορούσαν με σωστή διαχείριση, αποτελεσματική χρηματοδότηση, πλάνο και μεθοδικότητα να απελευθερώσουν σχετικά σύντομα πόρους για να διατεθούν για παραγωγικότερες ενέργειες, καθώς και να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας για αρκετούς συμπολίτες μας. Εκτιμώ πως βασική προϋπόθεση για την επιτυχία όλων των παραπάνω  είναι η επιλογή ατόμων σε νευραλγικά πόστα που με την εμπειρία και τη γνώση τους μπορούν να χαράξουν ένα πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κινηθούν διαδικασίες ορθολογικού προγραμματισμού και οικονομικής ανάκαμψης. Ο δήμος όπως περιγράψαμε και πιο πάνω βρίσκεται σε μια πολύ αρνητική οικονομική κατάσταση με τη γενικότερη οικονομική συγκυρία να είναι αρνητική. Το σταυροδρόμι είναι κρίσιμο και πρέπει να γίνουν οι κατάλληλες επιλογές.  Χρειάζεται γνώση, όρεξη, διάθεση, υπομονή και μεθοδικότητα, στοιχεία που νομίζω πως διαθέτουμε στην Συμμαχία με την καθοδήγηση του Σπύρου Λιβαθινού.

* Ο Γιώργος Μπογιατζής είναι απόφοιτος του Deree στη Διοίκηση Επιχειρήσεων με ειδίκευση στη Λογιστική και Χρηματοοικονομία, κάτοχος Master στη Διεθνή Οικονομία στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης, με μακρά πορεία στο χρηματιστηριακό και τραπεζικό χώρο και ψηφίστηκε πρόσφατα αντιπρόεδρος του Επιμορφωτικού Συλλόγου Νέας Μάκρης.

 

 

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Copyright@2018 Simmaxia | All Rights Reserved | Developed by IAP Web Solutions